ไม่ใช่รองเท้า ไม่ใช่โค้ช

ในอังกฤษแบบอังกฤษ trainers คือรองเท้าผ้าใบ — ของที่ใส่ที่เท้า ในอังกฤษแบบอเมริกัน trainer คือคน (โค้ชฟิตเนส) หรือเครื่องมือ (เครื่องช่วยฝึก) ในภาษาญี่ปุ่น トレーナー (โทเรนา) ไม่ใช่ทั้งสองอย่าง มันคือ เสื้อสเวตเชิ้ต — เสื้อผ้าฝ้ายแบบสวมหัวที่ใส่ตอนอากาศเย็น

เดินเข้าร้านเสื้อผ้าญี่ปุ่นแล้วบอกว่าอยากได้ トレーナー คุณจะได้เห็นชั้นวางเต็มไปด้วยเสื้อสเวตเชิ้ตคอกลมอุ่นสบาย ความไม่ตรงกันนี้เป็นหนึ่งในที่ฉุนที่สุดในศัพท์วาเซเอโกะด้านแฟชั่น

จาก “ชุดฝึกซ้อม” สู่ชุดใส่ทุกวัน

คำนี้มาจากวัฒนธรรมกีฬาญี่ปุ่นในทศวรรษ 1960 เสื้อสเวตเชิ้ตสไตล์อเมริกันถูกนำเข้าและขายในชื่อ トレーニングウェア (ชุดฝึกซ้อม) — เสื้อผ้าที่นักกีฬาใส่เพื่อฝึกซ้อม เมื่อเวลาผ่านไป คนญี่ปุ่นย่อและนำคำไปใช้ใหม่: トレーニング → トレーナー และเสื้อผ้าหลุดจากบริบทด้านกีฬา พอถึงทศวรรษ 1980 トレーナー ก็แปลว่า “เสื้อฝ้ายอุ่นๆ ตัวนั้น” โดยไม่ต้องเกี่ยวอะไรกับยิม

การเปลี่ยนแปลงนี้เป็นแบบฉบับของวาเซเอโกะ: ยืมคำอังกฤษมาในบริบทหนึ่ง แล้วค่อยๆ ปล่อยให้ความหมายลอยไปที่ภาษาอังกฤษไม่เคยไปถึง

ภาษาญี่ปุ่นมีคำศัพท์เสื้อท่อนบนที่ละเอียดกว่า

หมวดแฟชั่นญี่ปุ่นมักแบ่งละเอียดกว่าอังกฤษ:

• トレーナー → สเวตเชิ้ตคอกลม
• パーカー → เสื้อฮู้ด (pākā)
• スウェット → กางเกงสเวต (เฉพาะท่อนล่าง)
• カーディガン → คาร์ดิแกน

ในภาษาอังกฤษ “sweatshirt” ครอบคลุมทั้งคอกลมและฮู้ด ในภาษาญี่ปุ่น トレーナー และ パーカー เป็นหมวดแยกกันและกีดกันกันเอง

เกร็ดน่ารู้

คำว่า トレーナー ถูกทำให้โด่งดังส่วนหนึ่งโดยแบรนด์สปอร์ตแวร์ญี่ปุ่น Van Jacket (ヴァンヂャケット) ซึ่งขายเสื้อสเวตเชิ้ตสไตล์มหาวิทยาลัยอเมริกันให้เยาวชนญี่ปุ่นในทศวรรษ 1960–70 แบรนด์หายไปนานแล้ว แต่คำที่มันช่วยเผยแพร่ยังคงอยู่ในตู้เสื้อผ้าของคนญี่ปุ่นทุกบ้าน